BELEIDSPLAN 2021 - 2024

Inleiding

Stichting Zwerfkatten Nederland is dé belangenbehartiger voor alle zwerfkatten en zwerfkattenorganisaties in Nederland. Stichting Zwerfkatten Nederland is opgericht om neutralisatie (castratie & sterilisatie) projecten en alles wat daarmee samenhangt te ondersteunen en daar waar mogelijk uit te voeren opdat het aantal zwerfkatten in Nederland verminderd wordt en zwerfkatten in Nederland een zeldzaamheid worden.

Volgens het WUR-rapport ‘Als de kat van huis is…’ [1] zijn er tussen de 135.590 en 1.210.000 zwerfkatten in Nederland. De schatting loopt zover uiteen omdat er te weinig onderzoek op Nederlandse bodem is gedaan om deze cijfers nauwkeuriger te kunnen maken. De jagersvereniging schat dat er 165.000 wilde zwerfkatten zijn in de buitengebieden in Nederland. 

Om te voorkomen dat zwerfkatten ontstaan, is informatievoorziening rondom verantwoord eigenaarschap aan katteneigenaren van belang. Zonder huiskat is er geen zwerfkat. Er zijn in Nederland naar schatting 2,6 miljoen huiskatten. Het chippen met correcte en up-to-date registratie van de kat voorkomt het verworden van de huiskat tot zwerfkat. Het neutraliseren voorkomt het ontstaan van verwilderde en wilde zwerfkattenkolonies. De zwerfkat in natuurgebieden is een invasieve exoot. De mens heeft ervoor gezorgd dat er zwerfkatten ontstaan en de mens kan er ook voor zorgen dat het zwerfkattenprobleem wordt opgelost op katvriendelijke wijze. 


Het ontwikkelen en stimuleren van landelijke samenwerking en een hecht netwerk tussen de zwerfkattenorganisaties onderling maakt dat capaciteit in kennis en kunde elkaar aanvullen en versterken. Stichting Zwerfkatten Nederland vervult daarbij een verbindende rol opdat maximaal gebruik gemaakt wordt van de beschikbare capaciteit.

 

In de korte tijd van haar bestaan is Stichting Zwerfkatten Nederland uitgegroeid naar het kennis- en expertisecentrum van alles wat met (verwilderde) zwerfkatten te maken heeft. De belangrijkste activiteit van Stichting Zwerfkatten Nederland is de lobby om de zwerfkat op de (politieke) kaart te krijgen en te houden. Hiertoe adviseert Stichting Zwerfkatten Nederland de landelijke politiek (o.a. Ministerie van LNV), provinciale bestuursorganen (o.a. Provinciale Staten) en - in overleg met lokale zwerfkatten-organisaties - gemeentelijke bestuursorganen.

 

Ondanks de brede maatschappelijke steun voor het afschotverbod op verwilderde zwerfkatten, wordt in een provincies (Friesland) vergunningen afgegeven voor het afschieten van verwilderde zwerfkatten in gebieden in verband met de  predatiedruk. Het maakt dat de roep om afschotvergunningen in met name weide- en akkervogel-gebieden, in Natura 2000 gebieden en op de Waddeneilanden opnieuw gehoord wordt. Stichting Zwerfkatten Nederland biedt een diervriendelijke oplossing door neutralisatieprojecten uit te voeren en verwilderde zwerfkatten waar mogelijk te (re-) socialiseren en herplaatsen als terugzetten op de vanglocatie niet wenselijk is.


 

1.   Visie/missie/kernwaarden

Onze visie (wat is ons toekomstbeeld) is een zwerfkattenvrij Nederland. Hiermee wordt het leed van het harde bestaan van de zwerfkat en de prooien die de zwerfkatten moeten vangen om te overleven, bespaard. De zwerfkat hoort niet in de Nederlandse natuur thuis.

 

Er zijn drie soorten zwerfkatten: tam, verwilderd en wild.

a.   Tamme zwerfkat

De tot zwerfkat verworden en achtergelaten huiskat lijdt een zwaar bestaan. Daar waar de huiskat gewend was om verzorgd te worden en een droge en warme slaapplek te hebben, moet de achtergelaten huiskat het zien te overleven door zelf te zorgen voor zijn voedsel en veilige slaapplek. Deze pas achtergelaten huiskat is door toedoen van zijn eigenaar tot tamme zwerfkat geworden. De opvang van de gedomesticeerde zwerfkat is wettelijk geregeld met de gemeentelijke zorgplicht.

 

b.   Verwilderde zwerfkat

Een achtergelaten zwerfkat verwildert in zijn gedrag naar mensen toe als hij langer buiten leeft: de verwilderde zwerfkat.

 

c.   Wilde zwerfkat

Als de zwerfkat niet geneutraliseerd is ontstaan er kittens die niet ingeprent zijn op mensen en die na hun 16e levensweek ook nooit meer wennen aan een leven met de mens: de wilde zwerfkat (niet te verwarren met de wilde kat).

Het op tijd wegvangen van kittens voor het einde van de socialisatie of inprentingsperiode zorgt ervoor dat wilde kittens gesocialiseerd en geadopteerd kunnen worden. In het algemeen zorgt dit voor het wegvangen van een derde van de nieuwe zwerfkattenpopulatie.

De mensen van de Stichting Zwerfkatten Nederland hebben compassie met het lot van zwerfkatten en zetten zich gepassioneerd en op professionele wijze in om het zwerfkattenbestaan in Nederland op te heffen.

 

Onze missie (wat is ons bestaansrecht) is:

                     Nederland diervriendelijk zwerfkattenvrij!

 Onze missie geven wij vorm vanuit onze kernwaarden (waarvoor staan wij en wat vinden wij belangrijk):

    I.       Pragmatisch samenwerken

    I.       Passie vanuit realisme

    II.       Respect

  III.       Voorkomendheid

  IV.       Verbinden

Samenwerken op verschillende niveaus vinden wij belangrijk omdat – ook al verschillen de motieven en werkwijzen – de betrokken stakeholders hetzelfde willen: geen verwilderde of wilde zwerfkatten in Nederland. Deze ambitieuze missie kunnen we alleen vormgeven als we met passie werken, want zonder passie is er onvoldoende voortgang om Nederland ook daadwerkelijk zwerfkattenvrij te maken. Bij die passie is een realistische blik van belang omdat nu eenmaal niet elke zwerfkat te redden is en soms de koloniepopulatie boven het individueel kattenbelang gaat. Omdat we van elkaar kunnen verschillen in motief en werkwijze, is respect voor elkaars standpunt en wijze van acteren belangrijk als basis in de omgang met elkaar, essentieel. Er zijn immers meerdere mogelijkheden om ons doel te bereiken en niemand kan volledig de waarheid in pacht hebben. Onze basishouding voor respect met de ander tonen wij door voorkomend te zijn, boven de verwachting van de ander uit. Door mensen en organisaties met elkaar te verbinden, bereiken we met elkaar zoveel meer dan als afzonderlijke individuen en organisaties.

 

Voor de wijze waarop wij besluiten nemen en de manier waarop wij onze doelstelling vormgeven, baseren wij ons op deze vijf kernwaarden.  

1.2   Doelstelling

Om de missie ‘Nederland diervriendelijk zwerfkattenvrij!’ te kunnen effectueren, heeft Stichting Zwerfkatten Nederland de volgende doelstelling:  

De verwilderde & wilde zwerfkat komt na 2040 in Nederland niet meer voor.


 

1.3   Strategie

Om Nederland diervriendelijk zwerfkattenvrij te maken is in de beginjaren van het bestaan van Stichting Zwerfkatten Nederland de samenwerking gezocht met landelijke organisaties en stakeholders ten gunste van de resultaten van de TNRC-projecten. Begin 2020 verheugt Stichting Zwerfkatten Nederland zich in de samenwerking met vele partners zoals

Ø de Koninklijke Nederlandse Maatschappij voor Diergeneeskunde (KNMvD)

Ø Vrienden Diergeneeskunde en de Diergeneeskundige Faculteit van de Universiteit Utrecht

Ø Stichting Dierenlot

Ø Dierennoodplan Nederland

Ø Vereniging Natuurmonumenten

Ø Staatsbosbeheer

Ø de Koninklijke Nederlandse Jagers Vereniging

Ø 12Landschappen

Ø BoerenNatuur

Ø Majesta

Ø Stichting Bevordering Huisdierenwelzijn

Ø Stichting Zwerfdierenwelzijn.

Ook al zijn motieven en werkwijzen soms anders, onder de streep willen we allemaal hetzelfde: geen zwerfkatten in Nederland. Door samen te werken, ook al zal het soms moeizaam zijn om elkaar te vinden, genereren we zoveel meer mogelijkheden om het aantal zwerfkatten in Nederland maximaal te reduceren.

 

Voor educatieve & informatieve doeleinden (theorie en praktijk op alle niveaus) werken we samen met

Ø Stichting Dierenlot Academie

Ø Katten Academie

Ø Diergeneeskundige Faculteit Universiteit Utrecht en

Ø Eduvet.

 

Voor het behalen van de doelstelling van Stichting Zwerfkatten Nederland bestaat de gehanteerde methode voor het verminderen van de zwerfkattenpopulatie uit de methodiek van TNRC:

·         T: van ‘trap’ - vangen

·         N: van ‘neuter’ - neutraliseren (castreren of steriliseren)

·         R: van ‘return’ of ‘relocatie’- terugzetten of herplaatsen en

·         C: van ‘care’ – monitoren (voeren, schuilplekken) en opvolgen.

Stakeholders zijn het in het algemeen eens over de TN en C van de TNRC-projecten. Discussie ontstaat over de uitvoering van de R. Stichting Zwerfkatten Nederland ziet omgevingsonderzoek en overleg met belanghebbende partijen zoals beheerders van weide- en akkervogel- en Natura 2000-gebieden, als vast onderdeel opdat zwerfkatten kunnen worden teruggezet (return) als het mogelijk is, maar worden herplaatst (relocate) als dat noodzakelijk is voor het behoud van de stand van weide- en akkervogels en bedreigde diersoorten. Stichting Zwerfkatten Nederland zet geen zwerfkatten terug in beschermde natuur-, weidevogel- of vergelijkbare gebieden.

Voor een effectieve monitoring en opvolging is het noodzakelijk om tweemaal per jaar een monitoring te doen op noodzaak van het wegvangen van zieke of nieuwe zwerfkatten. Zieke zwerfkatten dienen veterinaire zorg te krijgen. Het op tijd wegvangen van nog niet verder verwilderde zwerfkatten zorgt voor verdere adoptiemogelijkheden.

Elke kat heeft een jagersinstinct, maar het niveau van het doden van de prooi en het opeten ervan hangt af van het activiteitenniveau van de kat (geneutraliseerde katten jagen minder, gaan minder ver van huis af en slapen meer) en het hongerniveau (beperkt bijvoeren van geneutraliseerde katten verminderd het jachtgedrag).


2.   Evaluatie Activiteiten Beleidsplan 2018 – 2020

Evaluatie van de activiteiten beschreven in het beleidsplan 2018 – 2020:

1.   Stichting Zwerfkatten Nederland heeft zowel in 2018 als in 2019 de praktijk van TNRC tot uitvoering gebracht op aanvraag van ondersteuning van zwerfkattenorganisaties en in het kader van de opdracht van de provincie Zuid-Holland waarbij respectievelijk 107 (waarvan 27 kittens) en 278 katten (waarvan 99 kittens) met TNRC zijn behandeld.

2.   Het bouwen van een zwerfkattenorganisatienetwerk over heel Nederland is in de basis uitgevoerd maar is werk wat nooit ‘af’ is. Voor de meeste provincies in Nederland is een coördinator van Stichting Zwerfkatten Nederland aangesteld die als spin in het web meldingen aanneemt en uitwerkt. Deze invulling van de coördinatorenrol bleek in de praktijk te omvattend te zijn. In 2021 gaan we deze coördinatorrol herbezien en taakinhoudelijker inrichten.

3.   Vanaf 2018 heeft Stichting Zwerfkatten Nederland toenemend zijn adviserende en educatieve rol kunnen benutten. Er zijn tal van presentaties gegeven op alle mogelijke niveaus en zowel dagdeel als dagcursussen zijn gegeven. Daarnaast is hard gewerkt aan de tweede versie van het TNRC-handboek, wat in 2020 zal verschijnen. Daarnaast zijn veel overleggen geweest waar advisering en opinievorming hebben plaatsgevonden op alle politieke niveaus en met allerlei landelijke organisaties en stakeholders.

4.   Sinds het bestaan van Stichting Zwerfkatten Nederland is goede vooruitgang geboekt in het maken van afspraken met landelijke partners – zie ook onder strategie.

5.   Dankzij een goede fondswerving heeft Stichting Zwerfkatten Nederland tal van financiële ondersteuning ontvangen, reden om vele projecten tot uitvoering gebracht te kunnen hebben.        


3.   Activiteiten Beleidsplan 2021 – 2024

Om Nederland op diervriendelijke wijze zwerfkattenvrij te maken worden de komende vier jaar de volgende activiteiten ontplooid:

1.   Het continueren van de benodigde lobbyactiviteiten op alle niveaus op zowel politiek vlak als bij stakeholders en (beoogde) samenwerkingspartners. Hiertoe worden vergaderingen op landelijk, provinciaal en gemeentelijk niveau bijgewoond en deelgenomen aan overleg – zowel incidenteel als structureel. Op provinciaal niveau wordt ingesproken opdat in de faunabeheerplannen zwerfkatten diervriendelijk worden beheerd. Per provincie wordt beoogd meerjarige projecten af te spreken, opdat wordt samengewerkt t.a.v. de zwerfkatten in de beschermde natuurgebieden.

2.   Het op diervriendelijk en structurele wijze verminderen van het aantal zwerfkatten in Nederland door het uitvoeren van neutralisatieprojecten en waar mogelijk (re-)-socialisatie van wilde kittens en verwilderde zwerfkatten volgens de in het TNRC-handboek zwerfkatten beschreven methoden. Stichting Zwerfkatten Nederland schrijft situationeel gerichte projectplannen op basis waarvan TNRC-projecten worden uitgevoerd en financiering wordt aangevraagd. Stichting Zwerfkatten Nederland staat samenwerking voor. Regionale zwerfkattenorganisaties wordt bijvoorbeeld gevraagd het vangonderdeel van een TNRC-actie uit te voeren. De uitvoerende zwerfkattenorganisaties dienen te voldoen aan wettelijke eisen wat betreft inrichting en bedrijfsmatig handelen. Ook dient de zwerfkattenorganisatie professioneel te werken met protocollen die van belang zijn voor de logistiek en het hygiënisch werken om uitbraken van ziekte voor te zijn. Tot slot is er de vereiste van een goede administratie die belangrijk is ten behoeve van de verzorging, juiste veterinaire hulp, uitzetlocatie (indien sprake is van uitzetting) en statistiek op provinciaal en landelijk niveau. Voor het uitvoeren van de TNRC-projecten wordt de in 2019 aangeschafte en ingerichte mobiele operatiekamer ingezet om met zo min mogelijk stress voor de zwerfkatten grote groepen zwerfkatten te kunnen behandelen, inclusief de schuurkatten. Om TNRC-projecten in voldoende hoog volume uit te kunnen voeren, moet er voldoende capaciteit zijn door heel Nederland waarbij het volume afhangt van de fondswerving voor de benodigde middelen.

3.   Het uitbouwen en professionaliseren van Stichting Zwerfkatten Nederland is noodzakelijk door de groei van de stichting in activiteit en bemensing. Het takenpakket van de bestuursleden wordt vanaf 2021 uitgebouwd en kennis rondom lobby en aansturing vrijwilligers door coördinatoren wordt uitgebreid. Ten behoeve van de gastgezinnen wordt een Gastgezin Begeleiding Team (GBT) geformeerd, die de gastgezinnen gaan begeleiden.

4.   Het verhogen van kennis, kunde door het geven van cursussen en het delen van kennis zoals het TNRC-handboek voor zwerfkatten.

5.   Het bevorderen van verantwoord kat-eigenaarschap door het geven van informatie en educatie rondom het verantwoord houden van huiskatten, het voorkomen dat een huiskat een zwerfkat wordt en het geven van adviezen rondom de omgang met zwerfkatten.

6.   Het verder uitbouwen en onderhouden van landelijke samenwerking en het maken van afspraken met stakeholders.

7.   Het doen van en participeren aan (wetenschappelijk) onderzoek over alle onderwerpen die de zwerfkat betreffen. Onderzoeken van de afgelopen twee jaar betreffen: analyse en cijfers zwerfkatten vanuit TNRC-projecten, onderbouwing nut en noodzaak verplicht chippen & registreren katten, kosten-baten analyse chipplicht versus opvangkosten zwerfkatten en instellen Algemeen Plaatselijke Verordening door gemeenten versus landelijk.

8.   Het werven van fondsen ten behoeve van financiering van neutralisatieprojecten in samenwerking met andere stakeholders.

9.   Het instellen en onderhouden van een social media team ten behoeve van de gebruikte social media kanalen als Facebook, Twitter, Instagram en de website. Linkedin kan helaas door een eigenaarschap van buiten de Stichting niet gebruikt worden op naam van Stichting Zwerfkatten Nederland.

10. Het updaten en zichtbaarder maken van de website van Stichting Zwerfkatten Nederland met hulp van een professioneel marketingbureau. Hierdoor wordt de website geüpgraded, visueel aantrekkelijker gemaakt, de vindbaarheid vergroot en het verkrijgen van donaties geoptimaliseerd. Door het instellen en gebruiken van een nieuwsbrief, Google Ads en Google Grants wordt beoogd het aantal bezoekers op de website te vergroten.

11. Stichting Zwerfkatten Nederland heeft haar plek verworven in de pers door zowel actief persberichten uit te geven als benaderd te worden voor opiniering en advies. Dankzij door Stichting Zwerfkatten uitgevoerd onderzoek kan inhoudelijk gedegen informatie verstrekt worden.


4.   Organisatie

De gegevens van de Stichting Zwerfkatten Nederland zijn:

 

Naam en email voorzitter:             Taryn Goris, taryngoris@stichtingzn.nl

Naam en email secretaris:             Ingrid Staal, ingridstaal@stichtingzn.nl  

Naam en email penningmeester:    vacature

Naam en email algemeen lid:         Michelle van Leeuwen, michellevanleeuwen@stichtingzn.nl

Naam en email directeur:               Carien Radstake, carienradstake@stichtingzn.nl

Website:                                      www.stichtingzwerfkattennederland.nl

Facebook:                                    https://www.facebook.com/stichtingzwerfkattennederland/

Twitter:                                        @szwerfkattenNL

Instagram:                                   zwerfkattennl

Contactpersoon:                           Carien Radstake

Kamer van Koophandel:                 71325980

RSIN                                            858671025

Bankrekening:                               NL22 TRIO 0379 2277 38

ANBI-status:                                 ja

CBF-keurmerk:                              ja


4.1   Bestuur

Het bestuur bestaat bij oprichting uit drie personen met de functies van voorzitter, penningmeester en ambtelijk secretaris. Per januari 2021 bestaat het bestuur uit:

Voorzitter:                                   mevr. Taryn Goris

Secretaris:                                   mevr. Ingrid Staal

Penningmeester:                          vacature

Algemeen bestuurslid:                   mevr. Michelle van Leeuwen

Algemeen Directeur:                     mevr. Carien Radstake

4.2   Adviesraad

In een later stadium zal een Adviesraad worden benoemd die gevraagd en ongevraagd het bestuur van Stichting Zwerfkatten Nederland van advies zal voorzien.

 

5.   Financiën

De jaarbegroting voor 2021 bestaat uit posten voor de investeringen die nodig zijn om de Stichting Zwerfkatten Nederland lobbyactiviteiten te laten uitvoeren, bestaande uit met name reiskosten als het uitbouwen van TNRC-activiteiten door het inzetten van de mobiele operatiekamer. Gebruikelijke stichtingskosten dienen te worden gedekt (accountant, kosten Kamer van Koophandel, website onderhoud en uitbouw, kosten voor de domeinnaam, webhosting, e-mails en webshop, kosten voor een bankrekening, publicatiemateriaal als flyers, banners, visitekaartjes en dergelijke).

 

Als inkomsten zijn we afhankelijk van nader op te starten fondswerving om de TNRC-projecten te kunnen bekostigen. Deze inkomsten kunnen zowel afkomstig zijn van donateurs die een specifiek project of zwerfkat financieel willen ondersteunen, als projectaanvragen voor specifieke TNRC-projecten. Vanaf 2021 zal er een fondswervingsprogramma voor donateurs opgestart worden, opdat er uit deze doelgroep een vaster inkomen gegenereerd kan worden.  

 

Stichting Zwerfkatten Nederland heeft op 1 januari 2021 een vermogen van ruim €24.700 om aan de betalingsverplichtingen te voldoen. Zie de betreffende jaarrekening 2020 die op de website gepubliceerd is.  

 

In 2021 wordt een pilot van een jaar ingesteld om fondswerving ten behoeve van TNRC-projecten met de mobiele operatiekamer in gezamenlijkheid en naar expertise uit te voeren met een professionele fondswerver.



[1] Als de kat van huis is …zwerfkatten in Nederland: een inventarisatie (2015) Wageningen Universiteit Researchcenter,

Wetenschapswinkelrapport 316 http://edepot.wur.nl/341416